Wycinka drzew na własnej działce: odpowiedzi na pytania, które wpisujesz w Google

Czy można wyciąć drzewo na własnej działce w 2026 roku?

Tak, i to w większości przypadków bez zezwolenia.

Osoba fizyczna, która usuwa drzewo na cele niezwiązane z działalnością gospodarczą, nie potrzebuje zezwolenia. Zamiast tego składa zgłoszenie do urzędu gminy, a i to tylko wtedy, gdy obwód pnia mierzony na wysokości 5 centymetrów przekracza progi z art. 83f ust. 1 pkt 3a ustawy o ochronie przyrody. Mniejsze drzewa usuwa się bez żadnych formalności.

Przepisy w tym kształcie obowiązują od 17 czerwca 2017 roku i w 2026 roku nic się w nich nie zmieniło. Pytania o „nowe przepisy” wracają co roku, bo w pierwszej połowie 2017 roku przez pół roku obowiązywała pełna swoboda wycinki i wiele osób wciąż ją pamięta.

Jakie drzewa można wyciąć bez zezwolenia i bez zgłoszenia?

Trzy grupy: cienkie, owocowe i krzewy.

Bez zgłoszenia usuwa się drzewa, których obwód pnia na wysokości 5 centymetrów nie przekracza: 80 centymetrów dla topoli, wierzb, klonu jesionolistnego i klonu srebrzystego; 65 centymetrów dla kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej i platanu klonolistnego; 50 centymetrów dla pozostałych gatunków. Przy pniu rozwidlonym nisko mierzy się każdy pień osobno.

Drzewa owocowe są zwolnione niezależnie od grubości, chyba że rosną na terenie wpisanym do rejestru zabytków albo na terenie zieleni. Krzewy rosnące w skupisku do 25 metrów kwadratowych również nie wymagają formalności. Zwolnienie obejmuje też drzewa usuwane w celu przywrócenia gruntów nieużytkowanych do użytkowania rolniczego.

Pułapka: progi liczy się na wysokości 5 centymetrów, nie na wysokości piersi. Pień przy ziemi jest wyraźnie grubszy, więc drzewo, które na oko wygląda na cienkie, potrafi przekroczyć 50 centymetrów przy samej ziemi.

Czy trzeba zgłaszać wycinkę i co trzeba zrobić krok po kroku?

Pięć kroków, trzy do czterech tygodni.

Pierwszy krok: zmierz obwód pnia na wysokości 5 centymetrów i sprawdź gatunek. Jeśli obwód przekracza próg, składasz zgłoszenie do wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, a przy terenie wpisanym do rejestru zabytków do wojewódzkiego konserwatora zabytków. Zgłoszenie zawiera imię i nazwisko, oznaczenie nieruchomości i rysunek lub mapkę z zaznaczonym drzewem.

Drugi krok: urząd ma 21 dni na oględziny, podczas których spisuje protokół z gatunkiem i obwodem. Trzeci: od oględzin biegnie 14 dni na wniesienie sprzeciwu. Czwarty: jeśli sprzeciwu nie ma, możesz wycinać, a na życzenie urząd wyda zaświadczenie o braku sprzeciwu. Piąty: drzewo trzeba usunąć w ciągu 6 miesięcy od oględzin, inaczej zgłoszenie powtarzasz.

Jedno zastrzeżenie, które kosztuje najwięcej: jeśli w ciągu 5 lat od oględzin wystąpisz o pozwolenie na budowę związaną z działalnością gospodarczą na tej części działki, urząd nałoży opłatę za usunięcie drzewa tak, jakby wycinka była komercyjna.

Do kiedy można wycinać drzewa na własnej posesji?

Przepisy nie podają daty, ale ptaki tak.

Ustawa o ochronie przyrody nie zamyka sezonu wycinki żadną datą. Ograniczenie wynika z rozporządzenia o ochronie gatunkowej zwierząt, które zakazuje niszczenia gniazd ptaków w okresie od 1 marca do 15 października. Drzewo bez zajętego gniazda można usunąć także w lipcu, ale to właściciel musi być pewien, że gniazda nie ma.

Praktyka w regionie łódzkim wygląda tak: od połowy października do końca lutego tniemy bez dodatkowych sprawdzeń, a w sezonie lęgowym każde drzewo oglądamy przed cięciem i przy zajętym gnieździe przekładamy termin. Przy większych pracach wiosną zamawia się opinię ornitologa.

Co grozi za wycięcie drzewa bez zgłoszenia, także we własnym lesie?

Kara administracyjna, nie mandat.

Usunięcie drzewa bez wymaganego zgłoszenia albo przed upływem terminu na sprzeciw kończy się administracyjną karą pieniężną z art. 88 ustawy o ochronie przyrody. Jej wysokość to dwukrotność opłaty, jaką trzeba byłoby zapłacić za usunięcie takiego drzewa na cele komercyjne, a przy drzewie dojrzałym wychodzi z tego kilkanaście do kilkudziesięciu tysięcy złotych. Karę nakłada gmina na podstawie pomiaru pniaka.

Las prywatny to inny porządek prawny. Nie obowiązuje tam ustawa o ochronie przyrody, tylko ustawa o lasach i uproszczony plan urządzenia lasu. Drzewa wycina się zgodnie z planem, a drewno przed wywozem ceduje leśniczy nadzorujący lasy prywatne w imieniu starosty. Wycinka niezgodna z planem to wykroczenie z art. 158 Kodeksu wykroczeń, a przy większej skali odpowiedzialność karna za kradzież drewna, nawet z własnego lasu, jeśli nie zostało ocechowane.

Przy drzewach na granicy progu najtaniej wychodzi pomiar przed decyzją. Mierzymy obwód przy wycenie i mówimy wprost, czy zgłoszenie jest potrzebne, zarówno przy wycince drzew w Łodzi, jak i w mniejszych gminach regionu.

Ile kosztuje wycięcie drzewa na prywatnej posesji?

Zależy od tego, co jest pod koroną, nie od samego drzewa.

Drzewo w ogrodzie, które da się obalić w całości na trawnik, to najtańszy wariant: kilkaset złotych. Drzewo przy domu, nad dachem albo nad ogrodzeniem schodzi sekcyjnie z liny albo z podnośnika i kosztuje wielokrotnie więcej, bo liczy się czas pracy dwóch, trzech osób i sprzęt. Osobno wycenia się frezowanie pniaka, wywóz drewna i rozdrobnienie gałęzi.

Opłaty urzędowej przy zgłoszeniu nie ma. Pojawia się tylko wtedy, gdy wycinka wiąże się z działalnością gospodarczą albo gdy w ciągu 5 lat od oględzin ruszy budowa komercyjna na tym miejscu.